Działania inwestycyjne

Ryczałt (premia) w wysokości 200 000 zł wypłacana w dwóch ratach.

Młody rolnik będący pełnoletnią osobą fizyczną, po raz pierwszy rozpoczynającą prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym jako jedyny kierujący i który pracuje w tym gospodarstwie. Warunki dotyczące wieku są spełnione w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy. Prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym rozpoczyna się co do zasady z dniem, gdy osoba ubiegająca się o przyznanie pomocy stała się właścicielem lub objęła w posiadanie gospodarstwo rolne o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych. Wniosek o przyznanie pomocy może złożyć osoba, która na tym etapie nie jest jeszcze właścicielem lub posiadaczem co najmniej 1 ha UR. Osoba, która otrzymała premię dla młodych rolników w ramach PROW 2014-2020 lub wsparcie na ułatwianie startu młodym rolnikom w ramach PROW 2007-2013 lub SPO 2004-2006 nie kwalifikuje się do wsparcia.
Wsparcia nie przyznaje się również, jeżeli małżonek młodego rolnika:
– otrzymał premię dla młodych rolników w ramach PROW 2014-2020 lub wsparcie na ułatwianie startu młodym rolnikom w ramach PROW 2007-2013 lub SPO 2004-2006 lub
– rozpoczął prowadzenie działalności rolniczej (w gospodarstwie rolnym) wcześniej niż w okresie 24 miesięcy przed dniem złożenia przez młodego rolnika wniosku o przyznanie pomocy.

W przypadku małżonków premię może otrzymać tylko jedno z nich, niezależnie od tego, czy prowadzą wspólne gospodarstwo, czy odrębne gospodarstwa. Pomoc może być udzielona albo w ramach interwencji „Premie dla młodych rolników” albo w ramach interwencji „Rozwój małych gospodarstw”.

W ramach inwestycji związanych z rozpoczynaniem lub rozwojem działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym uwzględnia się przede wszystkim:
·inwestycje budowlane związane z budynkami lub budowlami wykorzystywanymi do wytwarzania nieprzetworzonych produktów rolnych lub przygotowania ich do sprzedaży,
·zakup nieruchomości rolnych,
·zakup zwierząt gospodarskich lub innych zwierząt niezbędnych do prowadzenia produkcji zwierzęcej,
·zakup nowych maszyn, urządzeń, wyposażenia lub sprzętu, w tym sprzętu komputerowego i
oprogramowania służącego wsparciu wytwarzania nieprzetworzonych produktów rolnych lub
przygotowania ich do sprzedaży.
Nie są wspierane inwestycje, które zostały zrealizowane lub rozpoczęte przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy.

Kryteria wyboru operacji mogą dotyczyć w szczególności:
1)posiadanych kwalifikacji zawodowych lub umiejętności;
2)różnicy wieku pomiędzy przekazującym gospodarstwo w całości i na własność a młodym rolnikiem;
3)powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie (tytuł prawny);
4)przejmowania przynajmniej jednego gospodarstwa w całości i na własność;
5)wielkości ekonomicznej gospodarstwa (tytuł prawny);
6)prowadzenia produkcji zwierzęcej;
7)udziału w systemach jakości;
8)dotychczasowej aktywności zawodowej wnioskodawcy.

Pomoc może być przyznana, jeżeli zostaną spełnione następujące warunki:
1.rozpoczęcie prowadzenia działalności rolniczej (w gospodarstwie rolnym) nie wcześniej niż w okresie 24 miesięcy przed dniem złożenia wniosku o przyznanie pomocy;
2.rozpoczęcie, najpóźniej w terminie 12 miesięcy od dnia przyznania pomocy, prowadzenia, jako kierujący, działalności rolniczej w gospodarstwie o powierzchni użytków rolnych równej co najmniej średniej wojewódzkiej lub krajowej (tej niższej) lub o wielkości ekonomicznej równej co najmniej 15 000 euro; powierzchnia użytków rolnych tego gospodarstwa nie może przekraczać 300 ha, a jego wielkość ekonomiczna – 150 000 euro;
3.powierzchnia użytków rolnych stanowiących przedmiot własności beneficjenta, użytkowania
wieczystego lub dzierżawy z KOWR lub od jednostek samorządu terytorialnego stanowi co najmniej 50% odpowiedniej średniej (wojewódzkiej lub krajowej – tej niższej);
4.przedłożenie biznesplanu dotyczącego rozwoju działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym w zakresie wytwarzania nieprzetworzonych produktów rolnych lub przygotowania do sprzedaży nieprzetworzonych produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie;
5.posiadanie odpowiednich kwalifikacji zawodowych lub umiejętności związanych z prowadzeniem działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym (staż pracy w rolnictwie) i uwzględniających co najmniej wymogi określone w definicji młodego rolnika lub zadeklarowanie uzupełnienia kwalifikacji. Warunek dotyczący posiadania odpowiednich kwalifikacji zawodowych lub umiejętności uważa się za spełniony, jeżeli osoba fizyczna posiada wykształcenie przydatne do prowadzenia działalności rolniczej w gospodarstwie jako kierujący, a w przypadku posiadania innego wykształcenia ma odpowiedni staż pracy w rolnictwie.

W okresie programowania maksymalna wysokość pomocy udzielonej jednemu beneficjentowi i na jedno gospodarstwo rolne, w tym na realizację projektów zbiorowych, nie może przekroczyć 200 tys. zł.
Beneficjent może realizować operacje indywidualnie lub zbiorowo z tym, że limit na drugą operację jest zawsze pomniejszony o kwotę pomocy udzielonej na pierwszą operację, niezależnie od tego, która operacja została zrealizowana jako pierwsza.
Intensywność pomocy:
– do 80% kosztów kwalifikowalnych operacji (grupa rolników)
– do 80% ustalonych stawek jednostkowych (grupa rolników),
– do 65% kosztów kwalifikowalnych operacji lub do 65% ustalonych stawek (rolnik)

Pomoc może być przyznana na określone rodzaje inwestycji ograniczające presję produkcji rolnej na zasoby środowiska naturalnego i klimatu albo pozwalające przystosować się do zmian klimatu. Pomoc może być przyznana wyłącznie w przypadku, gdy realizacja inwestycji jest uzasadniona wielkością produkcji prowadzonej w gospodarstwie, adekwatna do panujących w nim warunków gospodarowania oraz racjonalna pod względem kosztów.

W ramach interwencji wspierane będą inwestycje materialne lub niematerialne mające na celu:
1. ograniczenie zużycia środków ochrony roślin lub nawozów, w tym poprzez:
 zakup nowych maszyn lub urządzeń m.in. do:
– precyzyjnego i redukującego zużycie stosowania środków ochrony roślin (np. opryskiwacze sensorowe, czy recyrkulacyjne),
– niskoemisyjnej aplikacji nawozów (np. doglebowa aplikacja, aplikacja nawozów z wykorzystaniem rozwiązań cyfrowych),
– mechanicznej lub biologicznej walki z chwastami lub szkodnikami (np. pielniki, urządzenia do mechanicznego niszczenia szkodników),
 przygotowanie miejsc do mycia opryskiwaczy lub utylizowania resztek cieczy użytkowej,
2. ograniczenie emisji zanieczyszczeń, w tym gazów cieplarnianych i odorów, w tym poprzez:
– wyposażenie gospodarstw w płyty, zbiorniki lub urządzenia do przechowywania nawozów naturalnych lub kiszonek,
– zakup lub montaż systemów oczyszczania powietrza z budynków inwentarskich,
– niskoemisyjne utrzymanie zwierząt gospodarskich, z wyłączeniem bydła i świń (np. systemy
zarzadząnia stadem, roboty do czyszczenia podółg),
3. poprawę gospodarowania wodą, w tym:
– budowę, zakup lub instalację elementów infrastruktury technicznej niezbędnych do pozyskiwania, magazynowania w zamkniętych zbiornikach oraz zagospodarowania wody deszczowej,
– budowę lub zakup instalacji do powtórnego obiegu wody lub oszczędnego gospodarowania wodą,
4. zwiększenie sekwestracji oraz bioróżnorodności gleby przez właściwe użytkowanie gruntami, w tym:
– zakup nowych maszyn lub urządzeń do uprawy gleby pasowej lub bezorkowej – bezpłużnej (np. agregat do uprawy pasowej, gruber, kultywator dłutowy),
– zakup nowych maszyn lub urządzeń do ochrony gleby (np. ściółkowania, siewniki do poplonów),
– zakup nowych maszyn lub urządzeń przeznaczonych do utrzymania zadrzewień śródpolnych, systemów rolno-leśnych oraz trwałych użytków zielonych, w tym służących do uprawy, pielęgnacji lub zbioru biomasy z trwałych użytków zielonych,
5. adaptację do zmian klimatu oraz ograniczenie oddziaływania niekorzystnych warunków pogodowych, w tym poprzez:
 budowę lub zakup elementów infrastruktury technicznej pod kątem adaptacji do niekorzystnych warunków pogodowych, w tym:
– wodopoje dla zwierząt, z wyłączeniem bydła i świń,
– instalacje poprawiające wentylację lub obniżające temperaturę w budynkach inwentarskich z
wyłączeniem budynków dla bydła i świń,
– siatki przeciwgradowe,
– systemy wspomagania decyzji.

Pomoc ma formę:
a. refundacji części kosztów kwalifikowalnych operacji (np. maszyn, urządzeń),
b. standardowych kosztów jednostkowych (np. w przypadku budowli do przechowywania nawozów naturalnych).

Interwencja wspiera inwestycje materialne lub niematerialne w szczególności dotyczące budowy lub zakupu:
 nowych urządzeń do produkcji energii z biogazu rolniczego (elektryczna lub ciepło lub paliwo gazowe) do 50 kW lub instalacji produkujących energię z promieniowania słonecznego do 50 kW wraz z magazynami energii i systemami zarządzania energią lub z pompą ciepła – o ile będzie stanowiła integralną cześć instalacji produkującej energię z promieniowania słonecznego, koszty montażu instalacji ww. urządzeń do produkcji energii (obszar A) lub
 systemów poprawiających efektywność energetyczną budynków gospodarskich służących
produkcji rolnej takich jak budowa, przebudowa lub zakup kotłów na biomasę, systemów
odzyskiwania ciepła (np.: z mleka, z budynków inwentarskich, ściółki, gnojowicy), przeszkleń dachowych, oświetlenie LED, a także termomodernizacja budynków gospodarskich służących do produkcji rolnej (obszar B)

Pomoc ma formę refundacji części kosztów kwalifikowalnych operacji.
W okresie programowania maksymalna wysokość pomocy udzielonej jednemu beneficjentowi nie może przekroczyć:
– 1 500 000 zł – obszar A w przypadku operacji realizowanej w obszarze A, przy czym na inwestycje związane z produkcją energii z promieniowania słonecznego nie może przekroczyć 200 000 zł
– 200 000 zł – obszar B Maksymalna łączna zainstalowana moc urządzeń do produkcji energii (wybudowanych w ramach obszaru A) nie może przekroczyć 50 kW.

Intensywność pomocy do 65% kosztów kwalifikowalnych operacji.

Wsparcie na zalesienie przyznawane jest jednorazowo za wykonanie zalesienia gruntów rolnych lub innych niż rolne lub dolesienie na terenach pokrytych częściowo samosiewem. Dodatkowo przyznawane jest wsparcie na ochronę nasadzeń przed zniszczeniami.
Stawki na zalesienie i ich ochronę zostały określone ryczałtowo na 1 ha lub na metr bieżący. Odpowiadają 100% wyszacowanych kosztów inwestycyjnych. Stawki zróżnicowane są w zależności od ukształtowania terenu oraz rodzaju materiału użytego do zabezpieczenia drzewek przed zniszczeniami i wynoszą od ok. 16 000 do 21 000 zł/ha

W ramach interwencji aby zapewnić realizację celów środowiskowych:
 przyznawane będzie wsparcie na wykonanie zalesienia oraz jego ochronę przed zniszczeniem;
 w składzie gatunkowym zalesień przeważać będą gatunki liściaste, o ile pozwolą na to warunki siedliskowe;
 zalesienia wykonane będą rodzimymi gatunkami drzew lub krzewów, w tym m.in.
biocenotycznymi lub miododajnymi, a ich liczba określona będzie w planie zalesienia zgodnie z powszechnie obowiązującymi ,,Zasadami hodowli lasu” i w przypadku gatunków liściastych mieściła się będzie w przedziale od ok. 4 do 8 tys. szt/ha;
 skład gatunkowy zalesień dostosowany będzie do warunków siedliskowych, środowiskowych i klimatycznych danego obszaru;
 premiowane będą zalesienia wpływające na osiąganie celów w zakresie zapobiegania erozji oraz wzmacniania ekologicznej stabilności obszarów leśnych;
 w celu wypełnienia założeń Priorytetowych Ram Działań dla Sieci Natura 2000 (PAF)
preferowane będą zalesienia tworzące korytarze ekologiczne w ramach Sieci Natura 2000, o ile tego typu obszary przewidziane będą do zalesienia w Planach Zadań Ochronnych lub Planach Ochrony dla obszarów Natura 2000;
 pomoc przyznawana będzie do gruntów, dla których opracowany jest plan zalesienia przez
Nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe;
 wspierane będą zalesienia spójne z celami w zakresie klimatu i środowiska zgodnymi z zasadami zrównoważonej gospodarki leśnej, określonymi w ogólnoeuropejskich wytycznych dotyczących zalesiania i ponownego zalesiania;
 zalesienia wykonywane będą zgodnie z przepisami o ochronie przyrody i ocenach oddziaływania na środowisko – w wymaganych przepisami przypadkach, po wcześniejszych konsultacjach planowanego zalesienia – z właściwymi organami w zakresie obszarowych form ochrony przyrody, natomiast w przypadku obszarów wyznaczonych jako Natura 2000 w ramach dyrektywy 2009/147/WE i dyrektywy 92/43/EWG – zgodnie z celami zarządzania tych obszarów.

W ramach interwencji możliwa będzie realizacja operacji w czterech obszarach:
Obszar A Operacje dotyczące produkcji zwierzęcej polegające na:
 stosowaniu rozwiązań rolnictwa precyzyjnego w budynkach lub budowlach służących do
produkcji zwierzęcej.
Obszar B
Operacje dotyczące produkcji ekologicznej w gospodarstwach prowadzących produkcję ekologiczną polegające na:
 budowie lub modernizacji budynków lub budowli służących do produkcji ekologicznej z
wykorzystaniem nowoczesnych technologii, w tym również w miarę możliwości ograniczających szkodliwy wpływ rolnictwa na środowisko, energooszczędnych, niskoemisyjnych (wraz z wyposażeniem tych obiektów); operacje polegające na budowie lub modernizacji budynków lub budowli do utrzymywania zwierząt gospodarskich muszą zakładać wyłącznie bezuwięziowe utrzymanie zwierząt; lub
 stosowaniu rozwiązań rolnictwa precyzyjnego, w tym w budynkach lub budowlach służących do produkcji ekologicznej, lub
 zapewnieniu wybiegów oraz pastwisk dla zwierząt, w tym z wykorzystaniem innowacyjnych rozwiązań, lub
 zwiększaniu dochodowości produkcji poprzez bezpieczne dla konsumenta i efektywne
przedłużanie trwałości produktów, przechowalnictwo oraz lepsze przygotowanie do sprzedaży (w tym bezpośredniej), w tym operacje polegające na budowie lub modernizacji budynków lub budowli lub zakupie sprzętu do: przygotowywania, przechowywania, czyszczenia, sortowania, kalibrowania, konfekcjonowania produktów rolnych, lub
 zakupie lub leasingu, zakończonego przeniesieniem prawa własności, nowych maszyn, urządzeń, wyposażenia do ekologicznej produkcji rolnej, lub
 budowie albo zakupie elementów infrastruktury technicznej wpływających bezpośrednio na
warunki prowadzenia działalności rolniczej.
Obszar C
Operacje dotyczące produkcji rolnej prowadzonej w gospodarstwie polegające na zwiększaniu dochodowości produkcji poprzez bezpieczne dla konsumenta i efektywne przedłużanie trwałości produktów, przechowalnictwo oraz lepsze przygotowanie do sprzedaży (w tym bezpośredniej), w tym operacje polegające na budowie lub modernizacji budynków lub budowli lub zakupie nowego sprzętu do: przygotowywania, przechowywania, czyszczenia, sortowania, kalibrowania, konfekcjonowania produktów rolnych.

Obszar D

Operacje dotyczące produkcji roślinnej polegające na zakupie lub leasingu maszyn do zbioru.
W ramach interwencji wspierane będą inwestycje materialne lub niematerialne związane
z ww. operacjami, mające bezpośredni związek z działalnością rolniczą prowadzoną
w gospodarstwie, w tym dotyczące przechowywania, suszenia, magazynowania oraz przygotowywania produktów rolnych do sprzedaży a także zapewnienia pasz dla zwierząt utrzymywanych w gospodarstwie.

Pomoc w obszarze B dotyczy gospodarstw prowadzących produkcję ekologiczną na rynek, w przypadku których co najmniej 80% powierzchni/produkcji/zwierząt jest objęte tym system w dniu składania wniosku o przyznanie pomocy.

Pomoc w obszarze C przyznawana jest na operacje dotyczące wyłącznie nieprzetworzonych produktów rolnych produkowanych w gospodarstwie. Gospodarstwa spełniające warunki określone dla obszaru B nie mogą być wspierane w obszarze A, C lub
D, jeżeli operacja dotyczy produkcji ekologicznej prowadzonej w tych gospodarstwach.
W przypadku produkcji zwierzęcej pomoc dotyczy wyłącznie produkcji w zakresie zwierząt gospodarskich w rozumieniu przepisów o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich. Do jednostek wykorzystywanych do działalności rolniczej i zarządzanych przez rolnika zalicza się w tej interwencji składniki materialne (w szczególności grunty rolne, budynki, urządzenia oraz inwentarz) oraz składniki niematerialne (prawa związane z prowadzeniem gospodarstwa), jeżeli stanowią zorganizowaną całość gospodarczą. Inwestycja musi doprowadzić do wzrostu wartości dodanej brutto (GVA) w gospodarstwie, w
szczególności w wyniku racjonalizacji technologii produkcji lub wprowadzenia innowacji, zmiany profilu produkcji, poprawy jakości produkcji lub zwiększenia wartości dodanej produktu, co najmniej o 10% w odniesieniu do roku bazowego w okresie 5 lat od dnia przyznania pomocy. Jeżeli operacja zostanie zrealizowana prawidłowo, w tym w zakresie zestawienia rzeczowego operacji, a warunek wzrostu GVA w gospodarstwie nie zostanie osiągnięty ze względu na czynniki zewnętrzne, których negatywnego wpływu na GVA gospodarstwa rolnik nie miał możliwości złagodzić, pomoc nie będzie podlegała zwrotowi. W przypadku obszaru B należy wykazywać sprzedaż produktów ekologicznych z gospodarstwa.
W ramach tej interwencji mogą być realizowane wyłącznie takie rodzaje operacji, które będą przyczyniały się do poprawy konkurencyjności gospodarstwa rolnego i jego zorientowania na rynek w wyniku jego restrukturyzacji. Przez restrukturyzację rozumie się zmiany w gospodarstwie, które mają na celu poprawę jego konkurencyjności i zwiększenie jego rentowności oraz dokonywane z uwzględnieniem zmian w otoczeniu oraz wewnętrznych potrzeb danego gospodarstwa. W przypadku inwestycji budowlanych projekt powinien zawierać rozwiązania ograniczające emisję gazów cieplarnianych, presję produkcji rolnej na środowisko naturalne i klimat oraz uwzględniać rozwiązania związane z odnawialnymi źródłami energii. Uzasadnione ekonomicznie wykorzystanie odnawialnych źródeł energii może stanowić element operacji.

Wielkość ekonomiczna gospodarstwa uprawnionego do otrzymania pomocy wynosi co najmniej 25 tys. euro i nie więcej niż 250 tys. euro